रूफटॉप सोलर योजना वीज पुरवणार…..

भारताच्या ऊर्जा क्षेत्रात क्रांतिकारी बदल घडवून आणण्याच्या उद्देशाने, पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी 13 फेब्रुवारी 2024 रोजी ‘पीएम सूर्य घर: मोफत वीज योजना’ ही महत्त्वाकांक्षी योजना जाहीर केली. ही रूफटॉप सोलर योजना देशातील एक कोटी घरांना स्वच्छ आणि मोफत वीज पुरवण्याचे उद्दिष्ट ठेवते. या लेखात आपण या योजनेची सविस्तर माहिती, तिचे फायदे आणि अंमलबजावणीची प्रक्रिया समजून घेणार आहोत

योजनेची ओळख

पीएम सूर्य घर योजना ही भारत सरकारची एक महत्त्वाकांक्षी पुढाकार आहे, जी देशातील एक कोटी घरांना रूफटॉप सोलर पॅनेल्सद्वारे मोफत वीज पुरवण्याचे लक्ष्य ठेवते. 2024-25 च्या केंद्रीय अर्थसंकल्पात जाहीर करण्यात आलेल्या या योजनेचे मुख्य उद्दिष्ट दरमहा 300 युनिटपर्यंत मोफत वीज पुरवणे आहे. या प्रकल्पासाठी 75,000 कोटी रुपयांहून अधिक गुंतवणूक अपेक्षित आहे.

स्वच्छ ऊर्जेला प्रोत्साहन: सौर ऊर्जेच्या वापराला प्रोत्साहन देऊन पर्यावरणपूरक ऊर्जा स्रोतांचा वापर वाढवणे.

वीज बिलात कपात: घरगुती वापरकर्त्यांसाठी वीज बिलात लक्षणीय कपात करणे.

रोजगार निर्मिती: सोलर पॅनेल उत्पादन, स्थापना आणि देखभालीच्या क्षेत्रात नवीन रोजगाराच्या संधी निर्माण करणे.

ऊर्जा स्वावलंबन: देशाला ऊर्जा क्षेत्रात अधिक स्वावलंबी बनवणे.

ग्रामीण विकास: ग्रामीण भागात वीज पुरवठा सुधारून जीवनमान उंचावणे.

योजनेची वैशिष्ट्ये

लक्षित लाभार्थी: एक कोटी गरीब आणि मध्यमवर्गीय कुटुंबे.

मोफत वीज: दरमहा 300 युनिटपर्यंत मोफत वीज पुरवठा.

सरकारी सहाय्य: प्रकल्प खर्चाच्या 60 टक्क्यांपर्यंत सबसिडी.

स्थानिक सहभाग: शहरी स्थानिक स्वराज्य संस्था आणि पंचायतींचा सक्रिय सहभाग.

ऑनलाइन पोर्टल: सर्व प्रक्रिया सुलभ करण्यासाठी एक समर्पित राष्ट्रीय ऑनलाइन पोर्टल.

पात्रता

स्वतःचे घर: लाभार्थीकडे स्वतःचे घर असणे आवश्यक आहे.

पुरेशी छत जागा: सोलर पॅनेल बसवण्यासाठी घराच्या छतावर पुरेशी जागा उपलब्ध असावी.

आवश्यक कागदपत्रे: योजनेसाठी अर्ज करताना सर्व आवश्यक कागदपत्रे सादर करणे आवश्यक आहे.

अर्ज प्रक्रिया

पीएम सूर्य घर योजनेसाठी अर्ज करण्याची प्रक्रिया सोपी आणि ऑनलाइन आहे.

अर्जदारांनी खालील पायऱ्यांचे पालन करावे:

अधिकृत वेबसाइटला भेट द्या: pmsuryaghar.gov.in वर जा आणि ‘Apply for Rooftop Solar’ वर क्लिक करा.नोंदणी करा: राज्य, वीज वितरण कंपनी, वीज ग्राहक क्रमांक, मोबाईल नंबर आणि ईमेल अशी माहिती भरा.लॉगिन करा: ग्राहक क्रमांक आणि मोबाईल नंबर वापरून लॉगिन करा.अर्ज भरा: दिलेल्या फॉर्मनुसार रूफटॉप सोलरसाठी अर्ज करा.मंजुरीची प्रतीक्षा करा: वीज वितरण कंपनीकडून (Discom) व्यवहार्यता मंजुरीची प्रतीक्षा करा.सोलार प्लांट स्थापना: मंजुरी मिळाल्यानंतर नोंदणीकृत विक्रेत्याकडून सोलार प्लांट स्थापित करा.तपशील सबमिट करा: स्थापना पूर्ण झाल्यावर प्लांटचे तपशील सबमिट करा आणि नेट मीटरसाठी अर्ज करा.कमिशनिंग प्रमाणपत्र: नेट मीटर बसवल्यानंतर आणि Discom द्वारे तपासणी केल्यानंतर कमिशनिंग प्रमाणपत्र मिळेल.बँक तपशील सादर करा: कमिशनिंग रिपोर्ट मिळाल्यावर बँक खात्याचे तपशील आणि रद्द केलेला धनादेश सबमिट करा.सबसिडी प्राप्ती: सबसिडी 30 दिवसांच्या आत थेट बँक खात्यात जमा होईल.

आर्थिक लाभ आणि खर्च

मोफत वीज: दरमहा 300 युनिटपर्यंत मोफत वीज, जी घरगुती वीज बिलात मोठी बचत करेल.सरकारी अनुदान: प्रकल्प खर्चाच्या 60% पर्यंत सबसिडी, जी थेट लाभार्थ्यांच्या बँक खात्यात जमा केली जाईल.सवलतीचे कर्ज: योजनेंतर्गत लाभार्थ्यांना सवलतीच्या दरात बँक कर्ज उपलब्ध करून दिले जाईल.दीर्घकालीन बचत: सुरुवातीच्या गुंतवणुकीनंतर, घरे त्यांच्या वीज गरजा स्वयंपूर्ण करू शकतील, दीर्घकालीन आर्थिक फायदे मिळवतील.एका 2 किलोवॅट सोलर सिस्टमसाठी अपेक्षित खर्च सुमारे 1 ते 1.5 लाख रुपये असू शकतो. तथापि, सरकारी सबसिडी आणि दीर्घकालीन बचत लक्षात घेता, ही गुंतवणूक अत्यंत फायदेशीर ठरू शकते.